19.11.2019
 
 
Kategoriler
   Gncel Haber
   stanbul Haber
   Dnya Haber
   Trabzon-K.Mara
   Eitim-Kltr-Sanat
   Siyaset-Politika
   evre-Doa-Turizm
   Sosyal Yaam
   Sylei - Aratrma
   Salk-Gda-Tarm
   Sinema-Tiyatro-Dizi-Film
   Konuk Yazarlar
   Ekonomik Bak
   Hukuksal Bak
   Magazin-Aktel
   Reklam-lan-Sat
   Bilim-Teknoloji-Zirve
   Sosyal Bak
   Toplumsal Bak
   Tarihsel Bak
   Mzik Magazin
   Medyatik.Bak
   Cevap Hakk
   Black Sea
   Spor-Golf-Tenis-Boks
   Ariv

Yazarlar
Bizden.Size

kke BLKBAI
GEN GRMC SLKON VADS'NDE
Tm yazlar..
DOAMIZ

Mikdat KADIOLU
BULUTLAR
Tm yazlar..
Hatralarm

Nuran NUHOLU
HEPMZ KERKENEZZ
Tm yazlar..
Eko-Bak

Abdurrahman YILDIRIM
Trabzon Turistik Merkez Olur mu.?
Tm yazlar..
Uzay.Bak

Musa ALOLU
TRABZON HAVALMANI
Tm yazlar..
Tarihten Bir Yaprak

Mahiye MORGL
MATEMATK KTABINDA ATATRKE SALDIRILAR
Tm yazlar..
Hukuksal Bak

Av. Cemil CAN
SORUMLULARI SAYIYORUM
Tm yazlar..
Eitim Kltr Sanat

Emel Vildan Dzenli
TRT - Te. Re. Te. - TRT - Te. Re. Te. - TRT
Tm yazlar..
68 DENZ 68

Seluk ahin POLAT
68'LLER VE DOSTLARI.! BASIN VE KAMUOYUNA
Tm yazlar..
Sosyal Bak

Fatih BACAK
TMTF 2018-2019 AL ABALI PLAYOF MSABAKALARI
Tm yazlar..
Gemiten Gnmze

Hseyin IRMAK
CUMHURYETE HEP DESTEK, TAM DESTEK
Tm yazlar..
MEDENYET

Abdullah GZAYDIN
GEZCLER, AASEVENLER NEREDELER.?
Tm yazlar..
Sportif Bak

Tekin KKAL
HAKSIZLIA KARI TEK YREK
Tm yazlar..
stanbul; stanbul.!

Asl Didari
DEMEYEN STANBUL; DEME STANBUL.!
Tm yazlar..
Sosyal Bak

Muhammet Akosman
BZANSDA HAYIR DYOR.!.
Tm yazlar..

Reklamlar




























Dviz Al Sat
Dolar 1.6387 1.6466
Euro 2.1036 2.1137

    Dnya Haber >> Manet Haberler
  #Business nsider, #Breitbart, #Trump Towers

  ANTK AВDAK TARIM YNTEMLER

  LTMATOM SONRASI ABD, AMBARGOSU BALADI.!

  ABD ADALET BAKANLII & GOOGLE ANTTRST DAVASI

  TRKYE CUMHURYET YARGISI BAIMSIZMI

  ABD'NN NKLEER 'TIPASI' SIZDIRIYOR

  ABD YUNANSTAN'A 2000ASKER ve 700ARA SEVK ETT.!

  YASAL FAZM, ULUSAL UTAN

  GOLAN TEPELER & CEVLN NAHYES

  WORLD WDE WEB'N 30. YILI

  PUTN DALARDA GEZERKEN; ABD TEHDT SAVURDU.!

  MSLMAN MASKELLER SEYREDYOR..!

  MSLLEME & MTEKABLYET NASIL OLUR.?

  DNCLERN KRESEL TACZ TECAVZ MUHASEBES

  VAKT BOYKOT VAKT - TME TO BOYCOTT

    ANTK AВDAK TARIM YNTEMLER
HABER PAYLA : Google'da Payla



ANTK AВDAK TARIM YNTEMLER

Tarmsal rnlerin Verimini Artrmak in Eski Uygarlklardan Neler renebiliriz.?

Tarmsal verimi artrmak iin son yllarda uzmanlar u soruyu da sormaya balad: Antik adaki tarm yntemleri, topraktan alnan verimi artrmada bize ne retebilir.?

Antik ada en baarl tarm sistemini kuran nkalar ve onlardan alnabilecek dersleri inceledik.

Dnya tarihindeki en byk devrimlerden biri kukusuz, insanlarn tarm yapmasyla gerekleti. Gnmzden yaklak 11 bin 500 yl nce insanlarn tahl ve kk mahsullerin nasl yetitirileceini yava yava renmesiyle balayan tarm faaliyetleri, yzyllar boyunca dnya medeniyetlerinin ykseliine katkda bulundu.

lk tarm rnlerinin pirin ve msr olduu tahmin ediliyor. inli iftiler, milattan nce 2.500 gibi erken bir tarihte pirin yetitiriyorlard. Msrn ise milattan nceki zamanlarda, ilk kez Meksikada yetitirildii dnlyor ve tarihi bugnden yaklak 5 bin yl ncesine kadar gidiyor.

rnek Uygulama Peruda Balad

Milattan nceki alarda balayan tarm, sonraki alarda da youn olarak insanlarn beslenmesine hizmet etti. Son yllarda uzmanlar u soruyu da sormaya balad: Antik adaki tarm yntemleri, topraktan alnan verimi artrmada bize ne retebilir.?

Peki, Antik adaki uygulamalar, gerekten bugnn tarm iin bize yardmc olabilir mi.? Bu soruya verilen baarl rneklerinden biri, Antik ada msr tarmnn yapld yerlerden bir olan Gney Amerika lkesi Peruda, And Dalar civarnda yaanyor. Zira bu blgede Antik ada yaayan nkalarn tarmda uyguladklar yntemler, gnmzde yeniden kullanlmaya balad.

nkalarn Tarm Sistemi Aa karld

And Dalarna yakn olan Cuzco ehrinde yaayan nkalar, dalarn keskin yamalarnda tarm yapmaya almak yerine, topraktan aldklar verimi artran daha akllca bir sistem gelitirdiler: Vadilerden dalarn yamalarna doru ehirlerini ina ederken deniz seviyesinden 2400 ila 3500 metre yükseklikte taraa sistemi kurdular. Bu taraalar ise ekim alanlar olarak dzenlediler. Bu alanlara su tamak iin dalarn etrafnda kvrlan sarnlar ve sulama kanallar yaptlar. nkalar farkl tohumlar, taraa teknii kullanarak tm ehri doyurabilecek sayda mahsl verebilecek verimlilikte yetitirdiler. stelik yksek rakmlarda yetiebilecek patates ve msr gibi esnek bitki rklar gelitirdiler. nkalarn, yaklak 1.000 ila 3.900 metrede yetitirdikleri temel mahsul patatesti.

Kinoay yaklak 2.300-3.900 metre ykseklikte, msr ise yaygn olarak 3200-3500 metre ykseklikteki alanda yetitiriyorlard. Pamuk o dnemde Pasifik Okyanusu civarnda temel bir rnd. nkalar ise pamuu yaklak 1.500 metrede yetitirme baars gsterdiler. nkalar, bu yksek rakmda yetimesi zor rnleri, And Dalarnn bu yksek noktalarnda yetitirme baars gstermeleriyle de tarihe getiler. Bu ise tohum bilgileri ve bu bilgiyle gelitirdikleri tohumlar sayesinde oldu.

Ancak, sonraki yzyllarda bu taraalar unutuldu ve bakmszla terk edildi. nkalarn, geleneksel tarm bilgisi ve mhendislik uzmanlnn ou kayboldu.

Bu durum, arkeolog Ann Kendalln, 1968de Perunun Cuzco blgesinde nkalardan kalma taraalar incelemesiyle tersine dnd. Kendalln almalaryla birlikte nka tarm sistemlerini rehabilite etme ve gnmze uyarlama fikri ortaya kt. Kendalln aratrmalarnda ortaya kan sonular yleydi:

nkalarn, taraalar oluturmak iin ina ettii ta istinat duvarlar gn ierisinde snyor, bu snma ise souk gecelerde taraalar iine ekilen bitkilerin kklerini koruyordu. O blgenin gndzleri ok scak, geceleri ise ok souk olduu dnlrse yzyllar nce nkalarn sistemlerini ne kadar akllca gelitirdii anlalabilir. Ayrca bu duvarlar, blgede kt olan suyun da toprakta tutulmasna yardmc oluyordu. Toprak nemli kald iin ok scak yaz mevsimlerinde kuraklkla kolayca mcadele ediliyordu.

Blge iftileri Destekleniyor

Taraalarn sulama sistemleri ve inasyla ilgili arkeolojik bilgileri toplayan Kendalln giriimiyle, 1977 ylnda Cusichaca Trust adl bir tarmsal kalknma ve yardm dernei kuruldu. Bu dernek aracl ile Cuzconun yaknnda, Patacancha Vadisindeki 160 hektarlk alandaki taraalar ve su kanallar rehabilite edildi. nka sisteminin rehabilite edilerek yeniden kullanld bu projeyle yerel halkn suya eriimi saland ve tarmsal retimi iyiletirildi. Bu alma ile yaklak 350 aile ve 2.000den fazla kiiye temel gelir kayna yaratld. Patacancha Vadisinde pilot alma, baarl bir rnek oldu. Orada alnan dersler, u anda Perunun dier blgelerinde nka tarm sistemlerini restore etmek iin kullanlyor. Proje ile blge iftileri, srdrlebilir tarm uygulamalar konusunda destekleniyor. Bylece tarmdan aldklar verim ve kazanlar artyor.

BAARI GETREN 5 TEMEL DERS

Peki, nkalarn tarm sitemi her lkede uygulanabilir mi? Kukusuz ki hayr! rnein, geni ovalara sahip Trkiyede bir taraa sistemi kurmaya hi ihtiya yok. Ancak, yine de Perudaki bu rnek bize yerel tarm kalkndrmak iin Antik a bilgeliinden yararlanlabileceini gsteriyor. nkalarn bilgeliini bugne tayarak tarmsal verimi artrmak iin alnabilecek dersler ise yle sralanyor:

1 Topranz Tanyn

Bitkinin ekimi iin doru zaman semek, genellikle tarmn en nemli ksmn oluturuyor. Verimi artrmak iin kullanlacak en iyi strateji u: Topranz tanyn ve toprak hazrsa ekmeye balayn. Nitekim Antik a uygarlklar, o gnn ok kstl imknlarna ramen topraktan verim alma baarsn, topraklarn ok iyi tandklar iin gsterebildiler. Topranzn dikim iin hazr olup olmadn anlamak iin neyse ki bugn ok kolay uygulanan dijital toprak analizi cihazlar var.

2 Tohumlarnz Tanyn

Sadece zamannda ekim yapmanz, topraktan en iyi verimi almanz iin yeterli deildir. Ektiiniz tohumlar da ok iyi tanmanz gerekir. Dikim yaptnz mahsul trlerini ve kullandnz tohum trlerini bilmek ve anlamak, verim potansiyelinizi deerlendirirken nemlidir. nkalarn baarsnn byk bir ksm da tohumlarn tanmalarndan geliyordu.

Hatta yle bir noktaya gelmilerdi ki daha fazla verim alabilecekleri esnek tohumlar bile yetitirdiler. Bugn artk nkalar gibi deneme yanlma yntemiyle yllarnz harcamanz da gerekmiyor; ekeceiniz tohumlar hakknda bilgi almak ve onlar tanmak iin ziraat mhendislerine kolayca ulap danabiliyorsunuz.

3 Tarlanz zleyin

Mahsul veriminin nasl arttrlaca hakknda eski uygarlklardan alabileceiniz en iyi derslerden biri de tarlalarnz takip etmektir. Tarlanz takip etmek, size toprak koullarn deerlendirme, yabanc otlar ve hastalklar fark etme ve mahsulnzn salkl bir ekilde bymesini kontrol etme ans verecektir. Antik alarda iftiler tarlalarn takip etmek iin her gn arazide yryorlard. Bugn ise uydu ve sensr teknolojileri bu ii sizin iin kolaylatryor.

4 En Uygun Sulama Sitemini Kullann

nkalar, yzyllar nce And Dalarnn keskin yamalarndan kendi yaptklar kanallarla taraalarna su tadklar ve mevcut suyu etkili kullandklar iin baarl oldular. Su ynetimi, rn yetitirmek ve rnnzn verim potansiyelini en st seviyeye karmak iin esastr. Mahsulnzn yeterince su almasn salamak kadar, ayn zamanda tarlann ar sulanmadndan emin olmak da nemlidir.

stelik bugn nkalar gibi su kanallar yapmak iin yllarca uramyorsunuz; gnmzde pek ok ileri sulama sitemine kolayca ulalabiliniyor. Ayrca etkili sulama yapabilmeniz iin dijital sensrlerden de yararlanabiliyorsunuz.

5- Kooperatifler Kurun

nka mparatorluundan yzyllar sonra arkeolog Ann Kendalln giriimiyle 1977 ylnda kurulan Cusichaca Trust adl bir tarmsal kalknma ve yardm dernei de iftiler iin pek ok ders barndryor. Bu dernek yardmyla yerel tarm topluluklar, topraktan aldklar verimi artrdlar ve bylece ifti refah artt. Peruda iftiler, birlikten kuvvet doar diyerek bir araya gelerek baardlar.

Bylece dernekler veya kooperatiflerin, bireylerin tek tek altndan kalkamayacaklar ileri birliktelik gcyle gerekletiren mkemmel kurulular olduu bir kez daha kantlanm oldu. Cusichaca Trust bugn sadece Paruya deil, dnyann pek ok lkesinde rnek kabul ediliyor. Siz de kendi blgenizde kooperatiflere ye olup, birlik olmann, dayanmann ve yardmlamann gcnden destek alabilirsiniz.


MOLATKTARH

NKALARIN TARH HAKKINDA BLGLER

nkalar tarih ncesi uygarlklar arasnda en ok merak edilen uygarlklardan biri. Eski zamanlarda yaamalarna ramen arkalarnda braktklar yaplar ve sistemlerle aslnda gelikin ve a tesi bir medeniyet olduklar grlyor. Haklarnda farkl farkl bilgiler ve elikiler bulunan nkalar hangi lkede yaad, nasl yok oldu.?

NKALAR NEREDE YAADI.?

nka medeniyeti, sonralar Gney Amerika ismi verilecek olan ktada And Dalar'na yakn olan Cuzco ehrinde yaadlar. lk krallar Manco Capac'tr ve krala Sapa Inca (Ulu nder) denir. nkalar Gney Amerika'da Kolomb ncesi dnemde kurulmu en byk imparatorlua sahiptir.

nkalar'n And Dalar'nn yksek kesimlerindeki dik yamalara ina ettii yaplar ve ehir mimarileri bugn bile hem gezginlerin bilim insanlarnn dikkatini ekmektedir. zellikle yaplarak byk ta bloklarn nasl tand ve nasl bu derece dzgn yerletirildii hala tartma konusu.

Sava olduu bilinen nkalar, kabile halinde yaard ve 40 bin kiilik orduya sahiplerdi. len kiiler kraliyet ailesine mensupsa mumyalanarak And Dalar'nn yksek yerlerine yerletirilirdi. nka topluluundan gnmze kadar gelebilen mumya cesetlerin srr da budur.

nkalarn hkmettikleri And Dalar'nn bat kysnda l ve vadiler yer alrken, yine bu dalarn kuzey dou kesimlerinde tropikal bir yamur orman iklimi hkimdi. Bu imknlardan sonuna kadar faydalanan uygarlk, ky blgelerde balklk, i blgelerde sulu tarm yapm, daha yksek blgelerde patates yetitirmi, dalk blgelerde lama ve alpakalardan yn ve et retimi yani hayvanclk yapmtr.

En parlak dnemlerini Sapa Inca Pachacuti (Ulu nder Yer Sarsan) zamannda yaadlar. mparatorluk haline geldiler. mparatorluklarna 'Drt eyrein lkesi' anlamna gelen 'Tahuantinsuyu' adn koydular.

Pachacuti, gnmze kadar korunmu Dnyann Yeni Yedi Harikas'ndan biri olan antik ehir Machu Picchu'nun da imarn yaptran kiidir. spanyollar 1532 ylnda nkalar' igal ederken sk dalar arasnda kalan bachu Picchu ehrini fark etmedikleri iin ehir zarar grmemitir. Antik ehir 200'den fazla merdiven sistemiyle birbirine bal olan ta yapdan oluur. ehrin 3000 basama bugne kadar ok iyi korunmutur. Machu Picchu, Eski Zirve anlamna gelir.

1000 ifti 1000 Bereket  18 Haziran, 2019 

@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,

 

 

https://www.skyscanner.com.tr/haberler/maya-aztek-ve-inkalar-eski-amerika-medeniyetleri

 

NKA MEDENYET VE MACHU PCCHU

R-26


Giderken...
Gnlümden uzaklara kamak m geldi yoksa hep arkeolojik yaplar, evreler beni ok cezbettii iin bu büyünün peinden mi gittim Machu Picchuya ayrdedemiyorum ama aklmda Peru yoktu da nka vard. nka medeniyeti ile karlamak iin Peruya gitmek gerekiyordu tabii ki. Nedense oralardaki yaanml adetleri, sanatlar hep düünürsünüz; aklnza gelir de o insanlarn yaam olduu bir kenti grmek, orada dolarken sosyal yaplarn ve varlklarn hissetmek insana farkl bir yol ayor. Belki de bu benim mimar, ehirci yapmdan geliyor.
Beni kentler heyecanlandryor. Bir kente gittiimde etraftaki ta topra grüp, hissederek orada insanlarn nasl yaam olduunu, neler yaptklarn hayal etmeye balyorum.

MACHU PCCHU.!.?.

Machu Picchunun gerek sakinleri-1 (Lama) - Talarla oluturulmu figür

Machu Picchunun gerek sakinleri-2 (Cinila)

PERU'YA DAR...
Machu Picchu ile ok ilgili olmayabilir ama birka nemli saptama var Peruya dair. zellikle Perunun eski kentlerinde, spanyol etkisi ok baskn. spanyollar nkalardan kalan hereyi fazlasyla yok etmi olduklar iin daha ok onlarn yaplar var. ehirleri ok steril olarak spanyol. Perudaki ehirlerde nkalarn bugüne kalm olan yerlilerini grmek zor, az saydalar. Ve de enteresan olan eski ehirlerinde u var: spanyollar tam da buraya geldikleri zaman, hl 1000 yllk Arap etkisindeymiler ve Arap etkisini bu blgeye de fazlasyla tamlar. Mudecar denen Arap-Fas üslubuyla ilenmi spanyol mimarisinin her türlü rneinin ok zgün tiplerini Peruda grmek mümkün. Sanki spanyann güneyindeki blgelerde geziyormusunuz gibi bir hal vard. Barok binalarnn üzerindeki cumbalar, Seluklu yldzlaryla yaplm kubbeler, Fas zelligleri üslubunda seramikler hakikaten ok ho tarafyd.


nkalar ve yerli ahali (orman kültürü ile Amazonlardan gelmi olduunu tahmin ettiim), orann hayvanlaryla ve bitkileriyle yaam olduklar iin giyimlerinde, resimlerinde ve dekorasyonlarnda ok canl renkleri, ayn Afrikadaki gibi ok cafcafl bir biimde kullanyorlar. Bu cafcafl renkler, abartl dekorasyonlar ve süslemeler spanyollarn neoklasik kiliselerinin iindeki resim ve objelere oturmu. Bu iliki de, oradaki sanatn iie geii de benim ok houma giden baka bir unsurdu. ereveyi spanyol bak izmi ve nka kültürü ksmen iini doldurmu. Farbalal turunculu-krmzl etei ve kafasnda Peru kukuletas ile kucanda sa tayan Meryem Ana figürünü ancak Peruda grebilirsiniz.

Bu alglarla yava yava yükseklere doru seyahatimize devam ettik. And Dalar, Cuzco blgesinde ikiye ayrlyor. Aralarnda da, 2400 ila 3500 metre yükseklikte bir vadi ve plato olan Kutsal Vadi yer alyor. Bunun bir ucunda Bolivya, Titicaca Glü, dier ucunda da Perudaki Cuzco blgesi var. ok dalk bir blge ama aradaki bu verimli alan maksimumda kullanmak iin nkalar, bütün tepelerde plantasyonlar, teraslar oluturup tarm yapmlar. Hl bu teraslarda tarm var ama o günkü seviyede olmad syleniyor.

nkalar, tarihteki bilinen en eski sosyal devletlerden biri. Bunlar 10lu alma gruplar halinde yayorlar. 10 kiinin bir ba var ve 10un katlaryla yaplanmlar. nkalarn sosyal yapsnda mülkiyet yok. Herkes alyor, üretiyor ve ürün klan usulü - eit paralarla olup olmadna emin deilim - dalyor, tüketiliyor. Bunlar tarm ve hayvanclkla geiniyorlar. Dolaysyla, sadece karnlarn doyurmak üzere üretim ve iyi üretim iin de Ar-Ge yapyorlar. Mesela; Machu Picchunun bir yaam ehri deil Ar-Ge yaptklar bir blge olduu düünülüyor. ünkü nekropol yani mezarlk bulunmuyor bu blgede. Yaanan her blgede mezarlk olur. Mezarlk olmamas, bunu düündürüyor insana. te yandan, tapnaklarnda ok insan kurban ettikleri; etraftaki blgelerle savatklarnda aldklar esirleri kurban etmek iin kullandklar syleniyor. spanyollar, bana gre, biraz da grdükleri bu durum karsnda aryorlar. Bu insanlar yok edip, sürüp, ldürürken bir yandan da yaantlarn, alkanlklarn ve inanlarn ok yadrgam olmallar diye düünüyorum.

Yaantlarnda mülkiyet olmamas sosyal yaam ve ekonomiyi fazlasyla etkiliyor. Sosyal yaamda etkisi, neslin kimden devam ettii gibi bir kayg larnn olmamas. Dolaysyla aile yaplar, geni aile ve klan tipi sorumluluk paylam üzerine yaplanm; o yüzden bir nevi komün hayat var. Ekonomi ise paraya deil takasa dayanyor. Mülkiyet ve parann bir deeri olmad iin altnn da bir deeri yok. Altn bir süs eyas sadece, takas iin dahi kullanlmam.

 

@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,



NKALAR...
spanyollar, korkun bir ekilde ehirlerini ve bütün varlklarn, altnlarn yamalamlar. Bu arada Machu Picchuyu es gemiler. ünkü Machu Picchu, 2400 metre yükseklikte, Amazon Ormanlarnn snrlarnda ok dalk bir blgede yer alyor. 1430larda kuruluyor. 95 yl kadar var oluyor. Ondan sonra da nedeni bilinmez ekilde terk ediliyor. Ormanlar buray kaplyor ve gizliyor. spanyollar buray gremedikleri iin yamalayamyorlar. Machu Picchu orman tarafndan ok güzel korunduu iin Bat tarafndan ancak 1911lerde varl fark ediliyor. Bu sayede ok iyi korunmu olan Machu Picchunun yan sra ok daha enteresan kentleri bugüne kalm olabilirdi nkalarn. Kamboyadaki Angkor Wat gibi o güzelim sanat eserleri ve hatta yerleim yerlerinin bugünkü varln ormann igaline borluyuz.
nkalarn hazineleri orjinal eklinde korunamam. Altndan yaplm eserler Avrupada altnn eritilmesiyle paraya dnütürülmü. Aslnda, altndan yaplm, ok geometrik formlar var bu nka hazinelerinin. zellikle doaya ykünen, hayvan gücünü sembolize eden hatta yücelten burun ve kulak dekorasyonlar var. Sanatlarn ben ok beendim. Gerekten ok güzel ve sade.

Tarm toplumu olarak takvim kullandklar; yazlar ve rakamlar olmad iin düümlü, salkm iplerle yaplm bir nevi takvimleri olduu düünülüyor. Düümlerle zamanlar hesapladklar güne dou zamann, gün dnümlerini, mevsimleri, yamurlar ok dikkatli takip ettikleri ve düümlerle takvime nka Takvimi iledikleri varsaylyor.
Kutsal alan kalntlarnda, gün doumu, gün batm ve gün dnümlerini tanmlayan iaretler, üst üste oturan ve takvimi dorulayan grüntüler belirlemiler. Ne kadar bir zaman dilimini kapsad bilinmiyor. Keke takvim hakkndaki düüncelerini ve ngrülerini daha fazla bilebilseydik.

Tarm...

 

@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,

 

Nazca...
Gerekten ben Güney Amerikada byle bir medeniyeti, bu seviyede bulacam düünmüyordum. ünkü biz Eski Dünyada baka bir medeniyeti tanyoruz. in, Hindistan ve Ortadou dhil ok daha eski zamanlarda gelimi bir medeniyet. yle ki M.. 3200de yaz var. inde de ok eski yaznn gemii. M.S. 1500de yaz dahi yok Güney Amerikada. Tekerlek yok. O zaman, bütün o eserleri de uzayllar geldi, yapt, yaptrd diye inanlar ve laflar uuuyor beni deli eden. Buna ok üzülüyorum ünkü ben bunu, insann teknik becerisine, bilimsel anlay ve mantna, aklna saygszlk kabul ediyorum. Koskoca ta buraya gelemez, o zaman uzayl getirmitir ya da yukardan grdüünüz Nazca izgilerini yapamamlardr. gibi sylemler var. Birbirine paralel izgileri, belli bir lek dhilinde yere aplike etmi olduklarn düünüyorum. Eskiz izip onu lek yapacak akl, binlerce yldr bu dünyada var. lek kavram olmasa ehirler kurulamazd. Yap sistemleri, ancak lekle, lei anlayarak mümkündr. Yine de olanca ihtiamyla Nazca gizemini koruyor ve ne zaman yapld bilinmiyor.
Yukardan bakld zaman neden bu ekilleri yapm olduklar da cevapsz sorulardan. Birilerine bir mesaj gndermek istedikleri belli oluyor. Gksel Tanrlar da olabilir. Gkten inecek astronotlara iaret vermek iin oraya maymun izmek gerekmiyordu bence. Baka ekilde de iaret koyabilirlerdi. Niye ku, kartal ya da maymun iziyorlar? zellikle de dünya d varlklar gelip oraya bir iaret koyacaklarsa bunun yüzlerce metre boyunda maymun rlyefi olacan düünmüyorum. Bence, bir nevi tapnma olabilir arkasnda. Ama yukardan grülmesini amaladklar muhakkak.

Saqsaywaman

nkalarn yazs ve rakamlar yok. Kulaktan kulaa gelen ok az adette sylence kalm. nkalar hakkndaki en ok bilgiyi spanyol keilerden alyoruz. Aslnda M.S. 1500lerde bir nevi ok gelimi ta devri yayorlar. Metal kullanyorlar ama ta bile sert tala yontuyorlar. Duvarlarn yaparken har ve metal kullanmyorlar. Talar kusursuz yontup birbirinin üstüne geiriyorlar.
Ta ve yap hususunda ok müthi teknikleri var. Kanlmaz olarak grenlerde derin bir hayranlk ve aknlk uyandryor. Yine de nka kalntlar müthi, daha üstünü olamaz. Bu devasa talarn birbirine geme tarzyla üst üste konmu olmas grülmemi bir teknik.! diyenlere kar ktm. ünkü M.S. 1200den sonra yaplm buradaki yaplar. Bakp da bundan daha müthi ne olabilir eklindeki tutumlar geree gzünü kapamak gibi. Bence tarih boyu yaplm insan beyninin üstün ürünlerinin hakkn doru deerlendirmek lazm.
ok müthi ama en... en... dendii zaman, beni tedirgin eden bir taraf var, bir gzü kapallk var. O dnemlerde dünyann baka yerlerinde ok farkl eserler var. M.S. 1200de Milanodaki Duomo yaplm. Ayasofya, M.S. 300-400lerde yaplm. Sinann eserleri 1500lü yllarda. yle bakmak lazm, Neyle neyi mukayese ediyoruz ama bu yaplar da ok müthi grdüümüz üzere.

SAQSAYWAMAN...
ok etkilendiim dier bir kutsal kalnt alan Saqsaywaman bir platonun üstünde yüksek, üst üste 3 sra 400er metre uzunluunda ta duvarlardan oluuyor. Bu ü sra duvar her biri 22 di gibi alglanan girinti-kntlarla düzenlenmi. Devasa talar yontularak birbiri üstüne geirilmek sureti ile kuru-yma ta duvar teknii ile yaplm. Grünce Bu nedir.? diye duralyorsunuz tan boyutunu anlayabilmek iin yannda durdum. nanlr gibi deil. Arasnda neredeyse 200 ton arlnda talar olan 3 sra duvar da nka Mitolojisindeki kutsal ülemelerin yansmas. Bugün hl bu alanda gün dnümlerinde toplanarak renkli kutlamalar yapyorlar.

spanyollar bu talar sküp kullanarak Cuzcoyu imar etmiler. Cuzco, 3200 metre yükseklikte, ok güzel bir ehir. Kutsal Vadinin balangcnda. Oradan nce trenle, sonra arala, ksmen de yürüyerek doann iinde Machu Picchuya ulalyor dne dolaa. Dalarn ortasnda nka yollar denilen incecik yollarla olmadk yerlere trmanlyor.

Machu Picchu ite byle bir corafyada.

atlarda baca yok. ok tuhaf olarak; snmak iin de, piirmek iin de bir ey kullanmyorlar.


@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,


YAAM
Bu kadar yüksek rakmda yaam hi kolay deil. nsann bünyesi normal olarak en fazla 2000 metrelerde yaamaya alm, 3000-4000 metrelere knca basn azalyor, dolaysyla vücudun su dengesi bozuluyor. O yüzden, bu koka yapra bir ekilde insanlar yavalatyor, vücudun su dengesini salamaya yaryor. Dolaysyla sürekli ya koka yapra iniyorlar ya da koka ay iiyorlar.


Corafi olarak gerekten ok ayrk bir durumdalar. Eski Dünya diye bildiimiz yeri Avrasyay düünecek olursanz; son derece birbiriyle iletiim halinde olabilmi. Mesela; eski alardan beri Hindistanla Mezopotamyann bir ilikisi var. Bilinen iliki 1200lerde Marco Polonun Douya gidiiyle kurulmu olsa da ncesinde de Dou ile Bat arasnda ticari olarak bir etkileim olduunu düünebiliriz.

Eski Dünyada 1200ler ve hatta ncesine uzanan bu iliki Amerika ile 1500lerde kurulabilmi. Medeniyet burada bir ekilde gelimi ama Eski Dünya ile ilikileri olamam yllarca. nsanlar bir ekilde Bering Boazn geip oraya yaylmlar, yava yava medeniyet bir ekilde filizlenmi ama Eski Dünyadaki gibi tempolu deil. And dalaryla evrili corafyalarnda nkalar, Eski Dünyadan olduu kadar Amerikann dier blgelerinden de uzak kalmlar.

spanyollar buraya, blgenin kaynaklarn smürmek iin gelmiler. Kendi valilerini, bu düzeni kuracak kendi insanlarn rahat yaatacak imknlar kurmak üzere grevlendirmiler. galcilerle yerlilerin karmasyla yüz yllar iinde oluan ksmen karma toplum, spanyollara gre gerekten karma, kkleri nkalara dayananlara gre nka toplumunun ve kültürünün tamamna yakn ksmnn yok edilmesiyle gereklemi.

spanyollar buraya Medeniyet getirelim, imar edelim. diye gelmemiler tabii ki. Ancak misyonerler, Hristiyan yapalm, ruhlarn kurtaralm. diye düünmü olabilirler. Sonu olarak; spanyollar, ok zora dümü, batmakta olan bir Avrupa Medeniyetini Güney Amerikadan tadklar altnlarla ihya edip donatmlar. Dolayl olarak nkalarn Ortaa Avrupasna ekonomik olarak ok büyük etkisi olmu. Hatta Avrupay alktan da kurtarmlar diyebiliriz.

Perunun yüzlerce cins patates ve msr var. O zaman dünyann baka bir yerinde patates var m bilmiyorum. Ama 1500lerden itibaren Avrupaya buradan reniyor patatesi ve bylece alktan kurtuluyor. Patatesin eitlerini gelitiriyor ve buluyorlar. Bugün de oraya gittiimizde patatesin en az 10 eidini yedik, yüzlerce hatta bine yakn eidi olduu biliniyor, msrn da onlarca eidi var. Bunu duyunca ok etkilendim.

Patatesin Avrupa iin nemine dair bir de ackl hikye var Avrupada. Avrupa yüz yllar boyunca patatesle besleniyor. 1844de Avrupada büyük bir ktlk oluyor. O zamanlar rlanda nemli bir patates yetitiricisi ve ngilterenin smürgesi. ngiltere, kendi halkn doyurmak iin rlandann patateslerini alyor ve 8 milyon nüfuslu rlandada 4 ylda, alktan, hastalktan 2 milyon insan lüyor. ki milyonu da kayor. rlandann nüfusu 4 ylda, 4 milyona düüyor. Ama bu arada ngiltere alktan kurtulmu oluyor.
gal, yama ve kültürün yok edilmesi gibi olumsuzluklara ramen nkalarn verdii karln Avrupay alktan kurtaryor olmas da ayr bir ironi. Biz n Asyada, Akdeniz iklimiyle ok verimli ve rahat yaamz. Avrupa gibi a kalmamz. Akdeniz hep ansl bir blge olmu. Akarsular ve iklimi her türlü tarma elveriyor ve ok fazla ktlk ekmemi. O yüzden de igallere maruz kalm; farkl medeniyetlere ev sahiplii yapm.


Perunun blgeye mahsus bir takm adetleri, yresel artlar ksmen korunmu. Küük ehirlerinde bizim bildiimiz o dünya markalar yok mesela, ben buna ok sevindim. Ama büyük ehirlerinde durum deiiyor. Büyük markalarn olduu büyük alveri merkezleri var. Global markalar henüz kylerini ve kasabalarn igal etmemi. Oralar, hl kurtulmu blgeler gibi bu kültür basksndan, biraz daha ari kalmlar.
Dünyann dier kültürlerinden kopuk olarak yaadklar dnemin a hzla kapanyor. Corafi uzaklkla kendilerini korumular ama iletiim ayla birlikte ok seri bir biimde tek kültürlülüe doru gidi var.

 

@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,

Geriye Kalan...
Kendi düzenime Aslnda ne kadar farklyd. diye dnemedim. Güney Amerikadaki fark deil de, farkn giderek nasl kapanacan düündüm. Artan ivmeyle bu global iletiim ve aynlamaya hibir ey dayanmad, dayanmayacak. Dünyada bir zaman krallklar varm sonra demokrasiler olmu. Ben imdi irket imparatorluklar dnemine geiyoruz diye düünüyorum. Bu imparatorluklar da bütün dünyay domainleri kabul edecei iin alt katmanda gü odakl dünya düzeni deimiyor. Orada da ayn televizyon kanallar vard otel odalarnda. Yarn, bür gün kylerinde de olacak. Byle düününce hüzne kaplyorum. Bu zel ve esiz olma durumu, yrelerine aitlikler kayboluyor.
Bu seyahat, genel olarak ok hüzün verdi bana. Bunca gelimilikleri olan bir toplulua, tepeden baka bir medeniyetin inip onlar sfr yok etmi olmalar...



Orada her dolatm yerde bu hüznü hissettim. Nasl kymlar.? Aslnda bugün biz de eitli canl topluluklar kyp yok ediyoruz. Bir hayvann soyunu tüketmek de ayn ey, bir insan kültürünü tüketmek de. Bugüne kadar birilerinin daha iyi imkanlarla yaamas, ok adette hizmet alabilmesi adna, insanolunun bir takm canllarn medeniyetlerini, kymetlerini bu ekilde yok edebilmesi nasl mümkün olabiliyor.? O medeniyet yaayarak bugüne kalsayd ne sylenceler, ne yküler, nasl zenginlikler katacakt kim bilir.?
Arjantin ve ilide hi yerli halk brakmamlar, bask altna almlar. Dinleri deitirilmi, baka kültürler enjekte edilmi. Zorluklarla kimliklerini bir miktar koruyabilmiler. Quechua adndaki lisanlarn ok az kii konuabiliyor. Orada ta devri artlarnda yaam insanlar nasl müthi bir sosyal düzen kurmular. Ne kadar ümit vaat edici bir topluluk vücuda getirmiler ve bu eserleri daha iyi bir yaam iin yapmaya almlar. Ve ondan sonra gkten gelen Tanr zannederek ieri buyur ettikleri adamlar, bunlar yok edip gitmi.

Eski Dünyadan gelen bir beyaz olarak, kstl alanlara hapsedilmi kültür kalntlarna bakarken hi rahat hissetmedim kendimi. ok grmek istediim bir medeniyet izgisini grmü oldum gerekten. Ama bu, genel düüncelerime bir hüzün daha ekledi. Mesela,
Saygona gittiimde de ok büyük bir hüzün hissettim. Acaba gittiim her yerden bir hüzünle mi dnüyorum, diye düünüyorum. Orada da, büyük bir zgürlük mücadelesi vermi olan Vietnamn bugüne gelindiinde pop müzikle dans edip, koka kola iip, Avrupa- Amerikan markalar giyinip Amerikan irketleri iin oluk-ocuk düük ücretlerle üretim yaptklarna ahit oldum. Ve düündüm: Hangi kazanlm savat bu.? Ho Chi Minhin heykelinin altnda Amerikan müzii alnp dans ediliyor.

nsanlarn medeniyetlerinin daha zengin olduu iin daha medeni olduklarn düünmediim ama daha zengin imknlarla, toplarla tüfeklerle geldikleri iin yürüyüp yok ettikleri corafyalar var hep. te bu benim gnlümü yaralyor. Amerikada da mesela, ok mercekle aradnzda bulursunuz Kzlderili rezervasyonlarn. Bu rezervasyonlarda kumara izin vardr ünkü orada yaayanlarn topluma entegre olma, üretme ve alma ans olmamtr. Onlar da igal altnda.

Belli bir konunun filmini seyrettiiniz zaman hayale daha az yer vardr ama kitabn okuduunuzda hayal edebilirsiniz. Burada da hayal etmekte serbestsiniz. Seyahat srasnda 20 kiiydik ve 20 kii de farkl eyler düündü ve hissetti. Kimisi, Atlantis ve Mu ktalarndan birilerinin geldiini düünüp kendini yüz binlerce yllk medeniyetin uzants sayd. Bir ksm, dorudan doruya uzaydan gelenlerle balant kurdu. Onlar da hep aradklar ve hayal ettikleri uzay balantlarn bulduklarn zannedip rahat hissettiler.

Bir ksmmz dünyada insanln ok eitli evrelerde hep akl kullanabildiini ve bilim-teknolojiyi belli ekilde yorumlayp bir kültür gelitirebildiini düündü. Ben o gruba giriyorum. Bir ksm insanlar, doayla bu kadar güzel geinmi bir topluluun meknlarnda dolamaktan ok memnun oldular. ünkü onlar, günümüzde doayla uyumu yürütemediimiz iin, dünyann sonunu getirdiimizi düünüyorlar. Neticede; yaz ya da yazl anlatm olmayp hayallere ok yer kaldndan hepimiz hayallerimize bir eyler ekledik. Ve farklyd bunlar birbirinden.


@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,


Yansmalar...
Genel olarak, grdüüm yreler muhakkak üstümde kanlmaz olarak baz etkiler yapyor. Bu blgede mimari olarak beni ok etkileyen konu; eimli alanlarn ne kadar efektif kullanld, insan yaamna nasl güzel adapte edildiiydi. Genel olarak biz düzlüklerde yaamaya alm bir toplumuz, ovalara yerleiriz. ehirlerimizde ve yerleim alanlarmzda da buna arlk veririz. ounlukla bu eimli alanlarda proje yapmay ok severim. Duvar yapsnn oluturduu yükseklik algs ve onun doayla bütünlemesi muhakkak beni mimari olarak ok etkileyen bir unsurdu. Bir daha belli anlamlarda bir ta rgüsü yaparsam baz farkl ta rme ekilleri kullanacam düünüyorum. Orada grdüüm ta duvarlar, yaln durularyla estetik ve doann bütünleik bir paras halindeydiler. Neden ta duvarlar estetikten yoksun alglarz ve uzak dururuz.?

Alpaka ve Ben




Eimli arazide ok sayda istinat duvar kar. Bu istinat duvarlar insanlar ürkütür ve korkutur ta ta üstüne duruuyla. Halbuki güzel bir ekilde yaplm ta duvarn da doa ile ok büyük bir benzerlii var. Orada, ta duvarlarla yaplm, teraslanm alanlar da nihayetinde bir tepe inR-36tiba veriyor ve ok doal grünüme sahipler.
Biz, bununla geinemiyoruz. Geinemediimiz sert hatlar m diye düünüyorum. Sert hatlar yumuatsak, daha doayla benzer klsak onlarla geinebilir miyiz.? ünkü dalar, tepeler, yer yüzü ekli, insan hareketi 90 derecelerden olumaz. Zaten birok zaman binalarmda
sert 90 dereceleri sevmeyiimin hep bir nedenini aryordum. 90 derece sadece bir imalat kolayldr. Hem yaam iin gerekli olan mekn kurgulamakta hem de, yaadmz, kullandmz materyali imal etmede kolaylk salar. Erisel yap pahaldr, imalat zorluklar getirir. 90 derecede boluu daha efektif kullanyoruz kanlmaz olarak. Ama aslnda insan tabiatna yatkn bir ey olduunu da düünmüyorum. O ok sert ta duvarlar daha yumuak hatlarla daha iselletirebilir miyiz acaba? ■

Mehpare Evrenol


@#kkeBlkba #MedyaGnebak

kke Blkba, stanbul -Ekim.2019-- okkesb61@gmail.com,

http://www.medyagunebakis.com/ - okkesb@turkfreezone.com,


    Dier Haberler
  • #Business nsider, #Breitbart, #Trump Towers
  • ANTK AВDAK TARIM YNTEMLER
  • LTMATOM SONRASI ABD, AMBARGOSU BALADI.!
  • ABD ADALET BAKANLII & GOOGLE ANTTRST DAVASI
  • TRKYE CUMHURYET YARGISI BAIMSIZMI
  • ABD'NN NKLEER 'TIPASI' SIZDIRIYOR
  • ABD YUNANSTAN'A 2000ASKER ve 700ARA SEVK ETT.!
  • YASAL FAZM, ULUSAL UTAN
  • GOLAN TEPELER & CEVLN NAHYES
  • WORLD WDE WEB'N 30. YILI



























  • Editrden

    TRABZONLULAR BRLENZ

    Trabzonlular Birleiniz. Trabzonlu adamlar, kadnlar, alanlar, Gen Kzlar-Erkekler, Okuyan ocuklar Birlik ve Btnl Salamak Sizin Ellerinizde..!
    Devam..
    Son Dakika
      - #Business nsider, #Breit
      - ANTK AВDAK TARIM YNT
      - LTMATOM SONRASI ABD, AM
      - ABD ADALET BAKANLII & GO
      - TRKYE CUMHURYET YARGI
      - ABD'NN NKLEER 'TIPASI'
      - ABD YUNANSTAN'A 2000ASKE
      - YASAL FAZM, ULUSAL UTAN
      - GOLAN TEPELER & CEVLN N
      - WORLD WDE WEB'N 30. YIL
      - PUTN DALARDA GEZERKEN;
      - MSLMAN MASKELLER SEYRE
      - MSLLEME & MTEKABLYET
      - DNCLERN KRESEL TACZ
      - VAKT BOYKOT VAKT - TME
      - JAPONLARIN UZUN YAAM SIR
      - YZYILIN EN UZUN AY TUTUL
      - ANNA CHAPMAN & MARA BUT
      - ABDNN NL GAZETECS
      - WHTE WDOW TERRORST SAM


    Gnn Sz

    HKMETLERN CRAATI MENF OLUP DA MLLET TRAZ ETMEZ VE KTDARI DRMEZSE BTN KUSUR VE KABAHATLERE KATILMI DEMEKTR.

    M.K. ATATRK


    Anket
    KRESEL EKONOMK KRZ
    TEET GET
    DELD GEMED





    Reklamlar












































     



    2009Bu Site kke BLKBAI tarafndan hazrlanmakta ve yaynlanmaktadr.
    Her hakk sakldr. zinsiz ve kaynak gsterilmeden yaynlanamaz.